Kiến thức
Câu hỏi khó IELTS Speaking Part 2: 5 kiểu thẻ đề hay làm bạn khựng và 6 cách gỡ (kèm bài nói mẫu)
18 phút đọc

Câu hỏi khó IELTS Speaking Part 2 thường không khó vì từ vựng trên thẻ đề, mà vì bạn không tìm ra chuyện để kể trong 1 phút chuẩn bị: đề hỏi về điều bạn chưa từng trải qua, đề quá trừu tượng, quá hẹp, quá rộng hoặc chạm vào một kỷ niệm không vui. Cách gỡ là gọi tên kiểu đề trong vài giây đầu, chọn câu chuyện gần nhất mà bạn kể được rõ, rồi nói theo một khung có sẵn. Giám khảo chấm tiếng Anh của bạn, không chấm câu chuyện có đặc biệt hay không.

Bài này bàn về những thẻ đề làm bạn khựng ngay từ lúc đọc. Cách ghi chú và nói đủ 2 phút nói chung có ở bài IELTS Speaking Part 2; lúc đầu óc trống trơn giữa chừng thì xem bài thi IELTS Speaking không biết nói gì; câu hỏi khó ở phần thảo luận thì xem bài câu hỏi khó IELTS Speaking Part 3. Mọi thẻ đề, ghi chú và bài nói mẫu dưới đây do English Guide tự soạn.
Thế nào là câu hỏi khó trong IELTS Speaking Part 2?
Theo trang mô tả bài thi Speaking của ielts.org, Part 2 kéo dài 3–4 phút tính cả thời gian chuẩn bị. Giám khảo đưa bạn một thẻ đề, bạn có một phút để chuẩn bị, nói khoảng hai phút, sau đó giám khảo có thể hỏi một hai câu về cùng chủ đề. Phần này kiểm tra your ability to speak at length on a given topic, tức khả năng nói dài về một chủ đề cho trước.
Vì vậy, thẻ đề "khó" là thẻ không cho bạn đủ chất liệu để nói dài. English Guide chia thành 5 kiểu hay gặp:
Kiểu đề | Ví dụ (EG tự soạn) | Vì sao khó |
|---|---|---|
1. Chưa từng trải qua | Describe a time you saw a wild animal. | Không có chuyện thật khớp đúng đề |
2. Trừu tượng, xa đời sống | Describe a positive change in your local area. | Thiếu ví dụ cụ thể, dễ nói chung chung như viết luận |
3. Quá hẹp | Describe a handwritten note you received. | Có chuyện nhưng ít chi tiết, nói một phút là hết |
4. Cảm xúc tiêu cực, riêng tư | Describe a time you felt embarrassed. | Ngại kể, hoặc kể sự việc mà thiếu cảm xúc và điều rút ra |
5. Quá rộng | Describe something you did that made you proud. | Quá nhiều lựa chọn, mất thời gian phân vân |
Dấu hiệu đơn giản: sau khoảng 15 giây chuẩn bị mà vẫn chưa chốt được câu chuyện, hoặc ước chừng chỉ nói được 3–4 câu, thì đó là đề khó với bạn. Hãy chuyển ngay sang một trong các cách gỡ dưới đây.
Gặp đề khó có bị mất điểm không?
Không phải vì đề khó mà bạn mất điểm. Bài viết của IDP về các hiểu lầm khi thi Speaking viết rõ: Your knowledge of particular topics isn't being tested here. Giám khảo chú ý đến cách bạn nói và mạch trò chuyện; khi không biết trả lời, IDP gợi ý dựa vào trải nghiệm cá nhân hoặc nêu ý kiến riêng.
Điều thú vị là bảng mô tả band Speaking nhắc thẳng đến chủ đề lạ trong cột Lexical resource:
Band | Nguyên văn (Lexical resource) | Cách hiểu |
|---|---|---|
7 | Resource flexibly used to discuss a variety of topics. | Dùng từ linh hoạt ở nhiều chủ đề khác nhau |
6 | Resource sufficient to discuss topics at length. | Đủ từ để nói dài về chủ đề |
5 | Resource sufficient to discuss familiar and unfamiliar topics but there is limited flexibility. | Nói được cả chủ đề quen lẫn lạ, nhưng chưa linh hoạt |
4 | Resource sufficient for familiar topics but only basic meaning can be conveyed on unfamiliar topics. | Chủ đề lạ thì chỉ diễn đạt được ý rất cơ bản |
Gặp chủ đề lạ vì thế không phải là xui, mà là lúc bạn cho thấy vốn từ của mình đi được bao xa. Bảng này cũng ghi A candidate will be rated on their average performance across all parts of the test: điểm tính theo cả bài, một thẻ đề chưa tốt không quyết định kết quả.
Câu chuyện có phải có thật không? English Guide chưa thấy tài liệu chính thức nào yêu cầu điều đó, vì thứ được chấm là ngôn ngữ. Tuy vậy, EG khuyên đi từ chất liệu thật rồi điều chỉnh, thay vì bịa hẳn: chi tiết từng thấy thì bạn tả trôi chảy hơn, và câu hỏi tiếp theo của giám khảo cũng dễ trả lời hơn.
6 cách xử lý câu hỏi khó IELTS Speaking Part 2
1. Nới đề về trải nghiệm gần nhất
Giữ phần lõi của dòng chủ đề, nới những phần còn lại như quy mô, nơi chốn hay mức độ. Trước khi chốt, hãy tự hỏi: đọc lại dòng chủ đề, câu chuyện của mình có trả lời được nó không?
Đề | Nới thành | Còn đúng đề không? |
|---|---|---|
Describe a time you saw a wild animal. | Con rắn xanh trong vườn cà phê của ông bà | Có: rắn ngoài vườn vẫn là động vật hoang dã |
Describe a sports event you watched. | Trận bóng giao hữu giữa hai thôn, xem ở sân xã | Có: không cần là giải lớn hay xem ở sân vận động |
Describe a long journey you went on. | Chuyến xe khách 5 tiếng về quê ngoại dịp Tết | Có: đường dài không nhất thiết là đi nước ngoài |
Describe a time you travelled by plane. | Lần ra sân bay tiễn chị gái | Chưa: bạn không đi máy bay, nên cần cách 2 hoặc cách 6 |
Dòng cuối là giới hạn: nới đến mức đổi luôn hành động chính của đề là lạc đề.
2. Đứng ở vị trí người chứng kiến
Đề hỏi về chính bạn (Describe a time you...) mà bạn chưa từng làm việc đó? Hãy kể một lần bạn có mặt khi người thân làm việc ấy, và giữ mình trong câu chuyện: bạn thấy gì, nghĩ gì, cảm thấy ra sao. Nói rõ ngay câu đầu, ví dụ I haven't flown myself yet, but I was right there for my sister's first flight, so I'll describe that day. Cách này trung thực và vẫn bám đề, dù không khớp tuyệt đối.
3. Chuẩn bị 5–6 câu chuyện "đa năng"
Học thuộc bài theo đề không bền vì đề thay đổi theo từng đợt. Bền hơn là có sẵn vài câu chuyện lõi, mỗi chuyện có đủ 4 lớp: bối cảnh, diễn biến, cảm xúc và điều rút ra. Một chuyện tốt xoay được cho nhiều đề:
Câu chuyện lõi (ví dụ) | Dùng được cho các đề về |
|---|---|
Phụ ông bà thu hoạch cà phê một mùa | việc khó mà vui, hoạt động ngoài trời, kỹ năng học từ người lớn tuổi, truyền thống gia đình |
Chuyến xe về quê bị hỏng giữa đường đèo | chuyến đi không như dự định, lần phải chờ lâu, lần được người lạ giúp, quyết định vội |
Chiếc radio cũ của ông | đồ vật cũ, món đồ không muốn bán, công nghệ ngày xưa, món quà |
Cô giáo dạy văn năm lớp 9 | người giúp bạn, người bạn ngưỡng mộ, lời khuyên hữu ích, người có ảnh hưởng |
Trượt vòng loại câu lạc bộ tiếng Anh | lần thất vọng, thử thách, bài học từ sai lầm, mục tiêu bạn đang theo |
Gặp đề lạ, chỉ cần tự hỏi: chuyện nào trong kho gần đề này nhất, cần đổi góc kể ra sao? Tham khảo cách kể một chuyến đi ở bài describe a journey you remember well.
4. Biến đề trừu tượng thành một trường hợp cụ thể
Đề về luật lệ, phát minh, thay đổi xã hội dễ khiến bạn nói như viết luận (In modern society...). Part 2 cần một câu chuyện, không cần một bài phân tích. Hãy chọn một thứ cụ thể, ở một nơi cụ thể, ảnh hưởng đến một người cụ thể. Đề về một phát minh hữu ích có thể thành chiếc nồi cơm điện giúp mẹ bạn đỡ vất vả; đề về một thay đổi tích cực ở địa phương có thể thành khu đất trống được làm thành sân chơi. Phần giải thích rộng hơn, mang tính xã hội, để dành cho Part 3.
5. Chọn phiên bản "nhẹ" cho đề tiêu cực
Với đề về lần xấu hổ, thất vọng hay bất đồng, bạn không cần kể chuyện riêng tư hay nặng nề; một sự cố nhỏ, vô hại nhưng có cảm xúc rõ là đủ. Điểm cộng nằm ở hai lớp nhiều bạn bỏ quên: cảm xúc lúc đó (I wanted the ground to swallow me up) và nhìn lại bây giờ (Looking back, I can laugh about it, but...). Quá khứ cho sự việc, hiện tại cho suy nghĩ bây giờ.
6. Dựng một tình huống hợp lý, khi không còn cách nào khác
Nếu thật sự không có chất liệu nào, bạn có thể dựng một tình huống đời thường, hợp lý. EG không khuyến khích bịa chuyện ly kỳ cho "ấn tượng": giám khảo không chấm độ ly kỳ, còn chuyện càng phức tạp bạn càng dễ kẹt từ và sai thì. Nếu phải dựng, hãy giữ ít nhân vật, một diễn biến chính, bối cảnh quen (trường, nhà, chợ, quán cà phê), chỉ dùng chi tiết bạn có sẵn từ để tả, và không bịa số liệu hay gắn vào một sự kiện thật mà bạn không chắc.
Câu mở đầu cho từng kiểu đề
Bài hướng dẫn Part 2 của IDP gợi ý mở đầu bằng cách nói lại chủ đề, thậm chí dùng một câu mở quen thuộc nếu nó giúp bạn bình tĩnh. Với đề khó, câu mở còn báo trước cho giám khảo hướng bạn đã chọn.
Kiểu đề | Câu mở gợi ý |
|---|---|
Chưa từng trải qua | I haven't had exactly that experience, but the closest thing I can think of is... |
Trừu tượng | That's quite a broad topic, so I'll focus on one example I've seen with my own eyes. |
Quá hẹp | It might sound like a small thing, but it actually meant a lot to me. |
Tiêu cực | It's not my proudest moment, but I'll tell you about the time I... |
Quá rộng | I could choose a few things, but the one that comes to mind first is... |
Chỉ một câu là đủ. Đừng mở bằng lời than như This topic is very difficult for me, sorry, vì nó tốn thời gian và chẳng giúp gì cho điểm.
Dùng 1 phút chuẩn bị khi gặp thẻ đề khó
Với đề khó, phần lớn rủi ro nằm ở 15 giây đầu, nên bạn cần một trình tự cố định:
Thời điểm | Việc cần làm |
|---|---|
0–10 giây | Đọc dòng chủ đề, gọi tên kiểu đề và chọn cách gỡ |
10–20 giây | Chốt một câu chuyện và không đổi nữa, kể cả khi chợt nghĩ ra chuyện "hay hơn" |
20–50 giây | Ghi 2–3 từ khóa cho mỗi gợi ý và cho dòng explain |
50–60 giây | Ghi câu mở (vài chữ đầu) và một ý để kết |
Các mốc trên là gợi ý của English Guide. IDP gợi ý chia giấy thành 4 ô cho 3 gợi ý và câu hỏi cuối, cứ ghi cho đến khi giám khảo mời bắt đầu; phần ghi chú không được chấm nên không cần lo chính tả.
Đang nói mà cạn ý: gỡ thế nào?
Đề khó dễ làm bạn hết chuyện ở khoảng phút thứ nhất. IDP gợi ý nhìn lại thẻ đề và đọc lại gợi ý theo cách khác (And what was it doing? Well, actually...), dùng câu chuyển như Another thing I remember is..., và nếu giám khảo hỏi bạn còn gì muốn nói không thì nói yes rồi tiếp tục. Với đề khó, lớp nói thêm dễ tìm nhất là so sánh cảm xúc lúc đó với bây giờ, hoặc nói nếu được làm lại thì bạn sẽ làm gì. Các cách khác có ở bài cách mở rộng câu trả lời IELTS Speaking.
3 thẻ đề khó làm mẫu
Các bài nói dưới đây là bài mẫu tham khảo band 7.0+ do English Guide tự soạn, nhân vật và chi tiết là hư cấu. Đừng học thuộc: hãy xem cách xử lý rồi thay bằng chất liệu của bạn.
Đề 1: Describe a time you saw a wild animal
Describe a time you saw a wild animal. You should say: what the animal was; where and when you saw it; what it was doing; and explain how you felt when you saw it.
Khó vì: nhiều bạn chưa từng đi rừng hay vào khu bảo tồn. Cách gỡ: nới đề (cách 1) về một con vật hoang dã gặp ở nơi quen thuộc.
Ghi chú trong 1 phút:
green snake · grandparents' coffee farm
harvest time · early morning · picking cherries
on a branch · completely still · grandpa calm
scared → curious → respect for farm life
Bài nói mẫu:
I've never been to a national park, so I haven't seen anything like a tiger or a bear. But I did have a close encounter with a wild animal on my grandparents' coffee farm, and that's what I'd like to talk about.
It happened during the coffee harvest two years ago. My cousins and I were helping out, and we'd started early in the morning to avoid the heat. I was reaching for a branch heavy with red coffee cherries when I noticed that one of the "branches" was actually a bright green snake, wrapped around the stem just a few centimetres from my hand.
What surprised me most was how still it was. It didn't hiss or move at all, it just stayed there, almost like it was waiting for me to leave. I froze, and then I called my grandfather. He told me to step back slowly, and after a minute or two the snake slid away into the bushes.
As for how I felt, my first reaction was pure panic, to be honest. But once I calmed down, I felt more curious than scared. My grandfather explained that snakes like that help keep the rats away from the crops, so farmers usually just leave them alone. That changed the way I saw the farm. I'd always thought of it as a place we controlled, but it's really a place we share with a lot of other creatures. So even though it wasn't a dramatic safari, it's an experience I still think about.
Điểm đáng học: câu đầu nói thẳng hướng đã chọn (I've never been to a national park...), mỗi gợi ý có một chi tiết cụ thể (cành cây hóa ra là con rắn), phần explain có hai tầng cảm xúc và một điều rút ra.
Đề 2: Describe a positive change in your local area
Describe a positive change that has happened in your local area. You should say: what the change was; when it happened; how it affected people; and explain why you think it was a positive change.
Khó vì: đề trừu tượng, dễ trượt sang nói chung về "development". Cách gỡ: cụ thể hóa (cách 4) thành một khu đất trống được làm thành sân chơi.
Ghi chú trong 1 phút:
empty plot → playground + walking path
last year · residents chipped in · weekends
kids off phones · elderly walk · neighbours chat
why: free · brings people together · safer than street
Đoạn explain mẫu:
The reason I think it's such a positive change is that it gives people a free place to spend time together. Before, kids in my street mostly played on their phones or rode their bikes on the main road, which always made their parents nervous. Now, every evening you'll see children on the swings, a few grandparents walking laps around the path and neighbours chatting on the benches. I've actually got to know more people on my street in the past year than in the ten years before. It isn't a huge project, but it's changed the feel of the whole neighbourhood.
Điểm đáng học: không có câu nào kiểu In modern society; ý "gắn kết cộng đồng" được chứng minh bằng cảnh cụ thể mỗi tối và trải nghiệm của chính người nói.
Đề 3: Describe a time you felt embarrassed
Describe a time you felt embarrassed. You should say: when it happened; where you were; what happened; and explain why you felt embarrassed.
Khó vì: chuyện xấu hổ thì ngại kể. Cách gỡ: chọn phiên bản nhẹ (cách 5), một sự cố vô hại trong buổi học tiếng Anh online.
Ghi chú trong 1 phút:
first online English class · forgot to mute
singing along to music · whole class heard
teacher laughed kindly · I turned red
now: check mic · laugh about it
Đoạn kể diễn biến và cảm xúc:
About ten minutes before the break, the teacher asked us to read a passage silently, so I put on some music and, without thinking, started singing along. I had no idea my microphone was still on until I saw everyone on the screen grinning. I wanted the ground to swallow me up. The teacher just smiled and said I had a nice voice, which somehow made it even worse. Looking back, I can laugh about it, and it taught me a very practical lesson: I now check my microphone before I do anything else.
Điểm đáng học: sự cố nhỏ nhưng cảm xúc rõ, và chuyển thì đúng lúc từ quá khứ sang hiện tại (Looking back, I can laugh..., I now check...).
Những lỗi hay gặp khi xử lý đề khó
Lỗi | Hậu quả | Nên làm |
|---|---|---|
Phân vân giữa 3–4 câu chuyện | Hết 1 phút mà ghi chú vẫn trống | Chốt chuyện trong khoảng 20 giây đầu |
Mở bằng lời than về đề | Tốn thời gian, nghe thiếu tự tin | Một câu mở nói rõ hướng đã chọn |
Kể đề trừu tượng như bài luận | Nghe như học thuộc, thiếu câu chuyện | Một thứ, một nơi, một người cụ thể |
Dựng chuyện quá phức tạp | Kẹt từ, sai thì, tự mâu thuẫn | Chuyện đơn giản, chi tiết quen |
Bỏ dòng explain | Bài ngắn, thiếu phần lý do và cảm nhận | Dành phần dài nhất cho explain |
Đừng học thuộc bài mẫu cho các đề khó: bảng mô tả band nhắc đến câu thuộc lòng ở mức thấp (band 2 ghi isolated words or memorised utterances).
Luyện ở nhà để không sợ thẻ đề khó
Chia đề theo 5 kiểu ở đầu bài, tìm nhóm mình hay đứng hình nhất và luyện nhóm đó trước.
Bấm giờ như thi thật. IDP gợi ý đặt đồng hồ 3 phút (1 phút chuẩn bị, 2 phút nói), ghi âm, rồi nghe lại để tìm chỗ ngắt và chỗ ngập ngừng.
Một chuyện, ba đề. Lấy một câu chuyện lõi kể cho 3 đề khác nhau trong 10 phút, tốt nhất là đề do người khác bốc ngẫu nhiên.
Luyện Part 2 cùng English Guide
Part 2 tiến bộ nhanh khi có người đưa đề bất ngờ và chỉ ra chỗ bạn hay khựng. Lớp IELTS tại trung tâm và các khóa online Master, Advanced của English Guide có chấm Speaking chi tiết, sĩ số 8–15 học viên, học phí ghi rõ theo giờ:
Khóa | Hình thức | Thời lượng | Học phí | Quy theo giờ |
|---|---|---|---|---|
Tại cơ sở Buôn Ma Thuột | 80 giờ | 9.900.000đ | khoảng 124.000đ/giờ | |
IELTS Advanced 6.0+ | Tại cơ sở Buôn Ma Thuột | 60 giờ | 7.400.000đ | khoảng 123.000đ/giờ |
IELTS Master 5.0–5.5 (Online) | Online cùng giáo viên | 80 giờ | 7.140.000đ | khoảng 89.000đ/giờ |
IELTS Advanced 6.0+ (Online) | Online cùng giáo viên | 60 giờ | 5.940.000đ | khoảng 99.000đ/giờ |
Cơ sở ở 36 Trần Nhật Duật, Buôn Ma Thuột; ở xa thì có IELTS Online học trực tiếp cùng giáo viên, không phải video quay sẵn. Chưa rõ nên vào lớp nào? Hãy làm bài kiểm tra trình độ miễn phí 70 phút (chưa có phần nói), sau đó được tư vấn xếp lớp. EG cũng có học thử miễn phí.
Câu hỏi thường gặp
Có được xin đổi sang thẻ đề khác không?
English Guide chưa thấy tài liệu chính thức nào nói về việc đổi thẻ đề, nên đừng trông vào điều đó. Hãy dùng một trong 6 cách gỡ ở trên để nói về đề được đưa.
Kể chuyện không hoàn toàn có thật có bị trừ điểm không?
Tiêu chí chấm xoay quanh ngôn ngữ, và IDP khẳng định kiến thức về chủ đề không phải là thứ được kiểm tra. Dù vậy, EG khuyên đi từ chất liệu thật rồi điều chỉnh, vì chi tiết quen thì bạn tả trôi chảy hơn.
Chưa nói hết các gợi ý mà đã bị dừng thì sao?
Theo IDP, giám khảo sẽ dừng bạn ở mốc 2 phút và điều đó không đáng lo, vì bạn đã cho thấy mình nói dài được. Hãy dành nhiều thời gian cho phần explain, đừng sa đà ở gợi ý đầu tiên.

























